مونوگرام چیست؟

مونوگرام یکی از زیر شاخه های طراحی لوگو است که در آن استفاده از حرف یا حروف اول و دوم کلمات نقش مهم و اساسی برای بیان برند دارد. در این مقاله مونوگرام را بررسی کرده و کاربرد ها و ویژگی های اصلی آن را بیان خواهیم کرد

مقدمه ای درباره مونوگرام

میتوان گفت یکی از قدیمی ترین نوع طراحی لوگو مونوگرام می باشد. اگر به اسناد تاریخی نگاهی بیاندازیم مشاهده خواهیم کرد که در گذشته و در یونان حرف اول هر شهر به صورت اختصار بر روی سکه هک میشد و شروع مونوگرام از این نقطه بوده است.

مونوگرام چیست

طبق دسته بندی انواع طراحی های لوگو مونوگرام یکی از چهار نوع طراحی لوگو می باشد.

لوگو مونوگرام طراحی نام برند با استفاده از یک یا دو حرف اول آن است. بسیاری از شرکت های بزرگ مانند ال جی ، والت دیزنی ، گپ ، اچ پی ، مکدونالت و... از این نوع طراحی برای برند خود استفاده کرده اند که نشان دهنده توجه بالا بین المللی به مونوگرام می باشد امری که در ایران تقریبا برعکس بوده و اقبال عمومی چندانی به مونوگرام نبوده و در چند سال اخیر طراحی مونوگرام رشد کرده است.

مونوگرام ساده یا پیچیده؟

طبیعتا مونوگرام نیز از استاندارد ها و باید و نباید های طراحی های لوگو مستثنا نیست و بهتر است برای طراحی مونوگرام از روش های ساده استفاده کرد حتی نگاهی به مونوگرام های استفاده شده توسط 500 برند برتر دنیا نیز نشان میدهد که تمامی این برندها از مونوگرام های ساده برای جای دادن برند خود در ذهن مخاطب استفاده کرده اند و روش های طراحی شلوغ و پیچیده گذشته امروزه کارآمد نمی باشد.

در تصویر زیر مونوگرام طراحی شده توسط کانون تبلیغاتی گراف را مشاهده میکنید که با ساده کردن حرف G و ترکیب آن به دست آمده است

                             

ویژگی های مونوگرام

• همان طور که در قانون گشتالت توضیح داده شد مخاطبان چیزهایی را که در نگاه اول متوجه نشده و برایشان حس کنجاوی و واکاوی و حل مسائل را داشته باشد دوست دارند و مونوگرام ها میتوانند دقیقا همین حس را به مخاطبان خود ارائه کنند. در واقع یک مونوگرام ابتدا دیده شده و با دقت بیشتر از سوی بیننده سایر کلمات و حروف مشخص شده و نام فاش میشود.
• استفاده از مونوگرام به دلیل سادگی و تنوع زیاد سبب گردیده که بسیاری از برند های معروف قدیمی و شرکت های تازه تاسیس به سمت این شیوه از طراحی بروند
• مناسب برندهایی که نام آنها طولانی است و شامل چندین کلمه است و برای خوانایی تنها از حرف اول یا دو حرف اول نام برند برای استفاده در لوگو استفاده می شود( در تصویر زیر به دلیل دو کلمه ای بودن نام برند و امکان اضافه نکردن تصویر از مونوگرام استفاده شده است)

                              

تفاوت مونوگرام با لوگو تایپ

• لوگو تایپ به زبان بسیار ساده بازی با حروف و نوشتار است در حالی که مونوگرام ها جنبه تصویری بیشتری دارند.
• در مواقعی از کنار هم قرار گرفتن حروف میتوان اشکال و تصاویر گرافیکی و مفهومی مرتبط با فعالیت برند یا شرکت از دل حروف طراحی کرد که هر چقدر این تکنیکها قوی تر اجرا گردد ارزش و قدرت طراح و در نهایت برند، هویت بصری قدرتمندتری خواهد داشت. در مونوگرام این جنبه تصویری بیشتر نمایان است

طراحی مونوگرام در کانون تبلیغاتی گراف

طراحی مونوگرام نیز مانند انواع دیگر طراحی لوگو جزو خدمات پر طرفدار کانون تبلیغاتی گراف می باشد استفاده از حروف و همچنین رنگ بندی خاص و منحصر به فرد با توجه به نوع صنف کاری جزو ویژگی های طراحان مجموعه می باشد. با توجه به رشد استفاده از مونوگرام در دیگر کشورها و عدم شناخت کافی نسبت به این نوع طراحی در ایران لوگو مجموعه گراف نیز به شکل مونوگرام طراحی شده است.

تاریخچه طراحی لوگو و روند پیشرفت نشانه در طول زمان

تاریخچه طراحی لوگو

طراحی لوگو پدیده ای جدید در عصر معاصر نبوده و از قرن ها پیش طراحی آرم و نشانه شکل گرفته و با توجه به روند پیشرفت انسان ها همراه با دیگر عناصر زندگی بشر رشد کرده است

با توجه به عدم شناخت کافی عموم مردم از تاریخچه و قدمت طراحی لوگو و اهمیت این هنر از دیر باز در زندگی انسان بر آن شدیم تا چکیده ای مفید از روند پیدایش و تکامل نشانه تهیه کرده و در اختیار علاقه مندان به هنر قرار دهیم

طراحی لوگو از کجا شکل گرفت؟

اولین نشانه کشف شده است توسط باستان شناسان در دوره یونان باستان می باشد ، استفاده از نشانه های مختلف برای آگاه کردن سایرین از خطرات و ایجاد آگاهی درباره اتفاقات و... ، در آن زمان به جای لوگو ، نشانه و... از کلمه آرم استفاده می شد که این واژه ریشه یونانی دارد.

یونیان برای دریافت پیام های پنهانی خود در قلمرو پادشاهی از آرم یا لوگو استفاده می کنند. همچنین برای معرفی بهتر قوانین هم از لوگو استفاده می کردند. بسیاری از سکه های به جامانده از دوران یونان و روم باستان دارای لوگوهایی مربوط به پادشاهان عصر خود هستند.

آشوریان به عنوان اولین سازندگان فولاد نیز استفاده زیادی از لوگو داشته و آرم خود را بر روی سازه های خود مانند شمشیر و ابزارآلات جنگی خود حک کرده تا نسبت به سازه های دیگر کشور ها متمایز باشد.

همچنین میان چینی ها، مصر و بابل نیز برای برقراری ارتباط با یکدیگر از لوگو استفاده می کردند. لوگوها به شکل کلماتی بود که می توانست پیام آنها را منتقل کند.

مصری های باستان به داشتن برند حیوانات خانگی از طریق هیروگلیف (حروف تصویری) برای نشان دادن مالکیتشان  شناخته شده هستند.

رومانی ها و یونانی های باستان از طریق سفال  گری لوگو های خود را به نمایش می گذاشتند. ادیان بزرگ جهان از سمبل ها به منظور به سهولت در شناخته شدن استفاده می کردند.

از قرن دوازدهم میلادی تا بعد از قرون وسطی٬ طرح های نظامی (نشان های ملی) به منظور نشان دادن موقعیت و اموال  طبقه اشراف استفاده می شدند.

اگر کمی به جلوتر حرکت کنیم ، در قرن 13 و 14 میلادی استفاده از لوگوها به صورت چشمگیری افزایش پیدا کرده است.

در این دوران از علائم تجاری برای کار صنعت گری، بازرگانی و کشاورزی استفاده می شد. استفاده تجاری از لوگوها از همین زمان آغاز شد.

در شروع قرن بیستم میلادی٬ با معرفی رنگ های چاپی و تولد صنعت تبلیغات ٬ طرح های لوگو متمایل به استفاده از واژگان ملی٬ دریایی ٬ نظامی و کشاورزی شد و جامعه آمادگی فهم این سمبل ها را پیدا کرده بود. سمبل های ملی و نظامی ( تاج ها٬ پرچم ها و سلاح های نظامی ) به معنای رتبه و موقعیت بوده است٬ و این در حالی است که سمبل های دریایی و کشاورزی (مناظر دریایی٬ ساقه ی گندم و حیوانات مزرعه) نشانی از پاکی و طراوت می باشند.

همه اینها را میتوان در فیلم ها و کتاب های تاریخ مشاهده کرد ، استفاده از لوگو بر روی پرچم ، ادوات نظامی ، حک بر روی حیوانات خانگی و چهارپایان و...

طراحی لوگو در دوران هخامنشی و ایران باستان

نقوش مختلف کار شده در بنا های به جا مانده از دوران هخامنشی و همچنین منسوجات ، پارچه ها ، سکه ها و طرح های به کار رفته در آن نشان دهنده اهمیت لوگو و نشانه در این دوران در نظر ایرانیان می باشد. کتاب های مختلفی در این باره چاپ و منتشر شده که خود گویای اهمیت طراحی لوگو در این دوران می باشد.

                                                   

روند پیشرفت و تغییرات در طراحی لوگو

در آغاز قرن 20 با آغاز چاپ رنگی و تولد صنعت تبلیغات ، طراحی آرم تمایل به استفاده از یک فرهنگ لغت از تصاویر ملی ، دریایی ، منقوش و کشاورزی گسترش یافت و مردم به آسانی معنای این علامتها را  درک کردند. علامت ملی و منقوش (تاج ، پرچم و اسلحه) به معنای کرامت بود در حالی که علامت دریایی و کشاورزی ( ساقه گندم و حیوانات مزرعه ) نشان داده خلوص و طراوت.

طراحی لوگو در عصر معاصر

برخلاف پیچیده تر شدن و ورود فناوری به تمامی بخش های زندگی انسان و استفاده از کامپیوتر و نرم افزارهای کامپیوتری قدرتمند و غول های نرم افزاری مانند ادوبی ، دراو و... طراحی لوگو در عصر معاصر فوق العاده حرفه ای تر ، علمی تر و در عین حال ساده تر شده است.

این ساده تر شدن به دلیل زندگی شهر نشینی و پر مشغله تر شدن انسان های شهر نشین است ، دیگر لوگو شلوغ و پیچیده زیبا و جذاب نیست لوگویی که مفهموم و اهداف شرکت را به ساده ترین شکل و در کمترین زمان ممکن بتوان در اختیار قرار بدهد بهترین کاربرد را دارد.

برای مثال میتوان از تکامل لوگو شرکت پپسی و مک دونالت در سراسر قرن بیستم و بیست و یکم نام برد که به وضوح نشان دهنده ی این امر می باشد. در واقع هنر طراحی لوگو با شعار کمتر ٬ بهتر از هر طرح گرافیکی دیگری برای رساندن مفهوم موثر خواهد بود.                        

                

امروز هیچ کسب و کار و صنعتی نیست که از لوگو به انواع یکی از راهکارهای پیشبرد اهداف خود استفاده نکند. لوگویی که از دیواره های غارها پدیدار شد و امروزه در جای جای زندگی بشر نمود دارد. و از یک روش برای صرفا برای اطلاع رسانی یا گذراندن اوقات در غارها تبدیل به نقطه تلاقی هنر و صنعت شده است.